Kuru Fasulye Pilav Tarifi
Türk Mutfağının Klasiği
Türk mutfağının tartışmasız en sevilen ikilisi olan kuru fasulye pilav, nesiller boyu annelerimizin, babaannelerimizin sofralarının baş tacı olmuştur. Bu yazıda geleneksel kuru fasulye tarifinden Çayeli farkına, pilav eşliğinden servis önerilerine kadar her şeyi anlatıyoruz.
Kuru Fasulye Pilavın Tarihi
Kuru fasulye pilav, Türk mutfağının yüzyıllardır değişmeyen klasiğidir. Osmanlı döneminde saray mutfağından halk sofralarına, asker yemeğinden şenlik ziyafetlerine kadar her yerde kendine yer bulan bu ikili, Türk damak zevkinin adeta simgesidir.
Fasulye, 16. yüzyılda Yeni Dünya'dan Osmanlı topraklarına gelmiş ve kısa sürede Anadolu mutfağının vazgeçilmezi haline gelmiştir. Pirinç pilavıyla buluşması ise tam bir devrim olmuştur: protein ve lif açısından zengin fasulye, karbonhidrat kaynağı olan pirinçle birleştiğinde dengeli ve doyurucu bir öğün ortaya çıkmıştır.
Bugün hala Türkiye'nin her köşesinde, evlerde, lokantalarda ve iş yeri yemekhanelerinde en çok tüketilen yemektir. Her bölgenin kendine has bir kuru fasulye tarifi vardır — Karadeniz'in Çayeli usulü bunların en özel ve lezzetli olanlarından biridir.
Fasulye Seçimi — Her Fasulye Aynı Değildir
Kuru fasulyenin lezzetini belirleyen en önemli faktör fasulye çeşididir. Türkiye'de en yaygın kullanılan kuru fasulye çeşitleri:
- Çayeli fasulyesi: Rize'nin Çayeli ilçesine özgü ince kabuklu, küçük taneli fasulye. Daha hızlı pişer, kremamsı bir kıvam alır ve sindirimi kolaydır. Muhteşem 3'lü'de kullandığımız fasulye türüdür.
- Dermason fasulye: Türkiye'de en yaygın çeşit. Beyaz, orta boyutlu taneleriyle tanınır. Her yerde bulunur ancak pişme süresi uzundur.
- İspir fasulyesi: Erzurum'un İspir ilçesine özgü, büyük taneli ve lezzetli bir çeşit.
- Horoz fasulyesi: Beyaz ve kırmızı benekli, iri taneli. Daha ağır bir lezzet sunar.
Kuru Fasulye Tarifi — Adım Adım
Malzemeler (4 Kişilik)
- 500g kuru fasulye (tercihen Çayeli fasulyesi)
- 2 adet kuru soğan (ince doğranmış)
- 3 diş sarımsak (ezilmiş)
- 2 yemek kaşığı domates salçası
- 1 yemek kaşığı biber salçası
- 2 yemek kaşığı zeytinyağı
- 1 yemek kaşığı tereyağı (servis için)
- 1 tatlı kaşığı tuz
- 1 çay kaşığı karabiber
- 1 çay kaşığı pul biber
- Yarım çay kaşığı kimyon
- Sıcak su
Hazırlanışı
- Bekletme: Fasulyeleri bir gece önceden (en az 8 saat) bol soğuk suda bekletin. Bekletme suyu fasulyelerin 4-5 parmak üstünde olmalıdır çünkü fasulye su çekecektir. Sabah bekletme suyunu tamamen dökün ve fasulyeleri taze suyla durulayın.
- Soğan kavurma: Derin, kalın tabanlı tencerede zeytinyağını orta ateşte kızdırın. İnce doğranmış soğanları ekleyip pembeleşene kadar (4-5 dk) kavurun. Soğanların karamelleşmeye başlaması lezzeti derinleştirir.
- Sarımsak: Ezilmiş sarımsağı ekleyip 1 dakika kavurun. Sarımsağın yanmamasına dikkat edin.
- Salça kavurma: Domates salçası ve biber salçasını ekleyin. 1-2 dakika kavurarak salçanın çiğ tadını giderin. Bu kavurma aşaması yemeğe renk ve lezzet derinliği verir.
- Fasulye ekleme: Süzülmüş fasulyeleri tencereye ekleyin. 2-3 dakika karıştırarak kavurun ki fasulye sosu emmaya başlasın.
- Su ekleme: Fasulyelerin 3-4 parmak üstünü geçecek kadar sıcak su ekleyin. Soğuk su fasulyelerin sertleşmesine neden olur — mutlaka sıcak su kullanın.
- İlk kaynama: Orta ateşte kaynamasını bekleyin. Kaynadığında yüzeye çıkan köpüğü kaşıkla alın — bu köpük gaz yapıcı maddeleri içerir.
- Pişirme: Ateşi kısın, kapağı hafif aralık bırakarak 1.5-2 saat pişirin. Düzenli olarak su seviyesini kontrol edin, gerekirse sıcak su ekleyin. Fasulye yumuşak olmalı ama dağılmamalıdır.
- Baharatlar: Son 15 dakikada tuz, karabiber, pul biber ve kimyonu ekleyin. Tuzu erken eklerseniz fasulye sertleşir!
- Tereyağı finali: Servis öncesi küçük bir tavada tereyağını kızdırıp üzerine gezdirin. Bu Karadeniz dokunuşu, yemeği bir üst seviyeye taşır.
Kuru Fasulyenin Püf Noktaları
- Tuzu sona bırakın: Erken eklenen tuz fasulye kabuğunu sertleştirir ve pişmeyi engeller.
- Karbonat hilesi: Bekletme suyuna bir çimdik karbonat eklemek, fasulyenin yumuşamasını hızlandırır ve gaz yapmasını azaltır.
- Köpüğü alın: İlk kaynadığında oluşan köpüğü almak hem görünüşü hem de sindirimi iyileştirir.
- Kısık ateş: Yüksek ateşte pişen fasulye dışı yumuşak, içi sert kalır. Sabırla kısık ateşte pişirin.
Pilav Eşliği — Mükemmel İkili
Kuru fasulyenin en ideal eşlikçisi tereyağlı pirinç pilavıdır. Bu ikili birbirini beslenme açısından da tamamlar: fasulyenin proteini ile pirinçin karbonhidratı bir arada tam bir amino asit profili sunar. Pilavın hazırlanışı içintereyağlı pilav tarifi yazımıza göz atabilirsiniz.
Kuru Fasulye Pilavın Yanında Ne Yenir?
- Cacık: Serin yoğurt ve salatalık, fasulyenin yoğun lezzetini dengeler.
- Turşu: Lahana, biber veya karışık turşu, geleneksel bir eşlikçidir.
- Soğan: İnce dilimlenmiş kuru soğan veya yeşil soğan klasik meze olarak sunulur.
- Rize kavurma: Muhteşem 3'lü'nün Üçlü set menüsünde olduğu gibi, kuru fasulye + pilav + kavurma üçlüsü tam bir Karadeniz şölenidir.
- Taze ekmek: Sıcak bir ekmekle fasulyenin sosunu toplamak, lezzetin zirvesidir.
Çayeli Farkı — Karadeniz Usulü Kuru Fasulye
Muhteşem 3'lü olarak biz Çayeli fasulyesi kullanıyoruz. Bu fasulye, normal kuru fasulyeden belirgin şekilde farklıdır:
- İnce kabuklu olduğu için sosu çok daha iyi emer
- Daha kısa sürede pişer, zamandan tasarruf sağlar
- Kremamsı bir kıvam alır, ağızda pürüzsüz bir doku bırakır
- Sindirimi normal kuru fasulyeye göre daha kolaydır
- Hafif tatlımsı doğal lezzeti vardır
Çayeli kuru fasulyesi hakkında detaylı bilgi için blog yazımızı okuyabilirsiniz.
Çayeli Kuru Fasulye + Pilav Sipariş Edin!
Çayeli usulü kuru fasulye ve tereyağlı pilavımızı Muhteşem Üçlü set menüyle birlikte deneyin. Her gün taze, ev yemeği kalitesinde hazırlanıyor.